خانه مستند

خانه ای برای مستند و مستندسازان

صفحه اصلی > اخبار
اینجا فقط برای تشریح جنازه‌ها نیست!/ در پزشکی قانونی چه می‌گذرد؟
20 شهریور 1400

اینجا فقط برای تشریح جنازه‌ها نیست!/ در پزشکی قانونی چه می‌گذرد؟

حسین فریدون جاه کارگردان مستند سینمایی «کاشف» که به معرفی سازمان پزشکی قانونی پرداخته است، به ارایه توضیحاتی درباره این مستند پرداخت.

حسین فریدون جاه کارگردان مستند سینمایی «کاشف» همزمان با عرضه اینترنتی این مستند در گفتگو با خبرنگار مهر درباره آن اظهار داشت: این مستند درباره سازمان پزشکی قانونی است و کارکرد و اهمیت فعالیت این سازمان را روایت می‌کند. دلیل گرایشم به ساخت این مستند هم یکی علاقه شخصی‌ام به فضای کارهای جنایی بود و هم اینکه سوژه نابی را پیدا کرده بودم که احساس کردم کمتر کسی برای مستندسازی سراغ این سازمان می‌رود چرا که بیشتر با مرگ دست و پنجه نرم می‌کند و عمده فعالیتش مرتبط با تحقیق روی مسائل پس از مرگ افراد است. به همین دلیل فیلمسازان خیلی به این حوزه ورود نکرده بودند، احساس کردم سوژه نابی برای کار کردن است و معتقدم ارزش داشت که کارکردهای این سازمان تبدیل به یک اثر تصویری شود.

وی ادامه داد: خیلی‌ها پزشکی قانونی را صرفاً محلی برای تشریح جنازه افراد می‌دانند در حالی که اساساً اینگونه نیست و شاید تنها ۵ درصد کار این سازمان مربوط به تشریح اجساد باشد و الباقی وظایف آن مربوط به موضوعاتی کلیدی است که کمک بسیاری به برقراری عدالت در پرونده‌های مختلف می‌کند. تصمیمی که پزشکی قانونی درباره برخی پرونده‌های ارجاعی می‌گیرد، تأثیر مستقیم بر زندگی یک سری آدم درگیر در یک پرونده دارد و از این بابت فعالیت‌های این سازمان بسیار حائز اهمیت است.

کارگردان «کاشف» درباره زاویه نگاه خود به سازمان پزشکی قانونی در این مستند هم توضیح داد: سختی مستندی که من ساختم از این بابت بود که تصمیم داشتم بخش‌های مختلف سازمان پزشکی قانونی را تفکیک کنم. در واقعیت اینگونه نیست که هر بخش در این سازمان مستقلاً کار خودش را انجام دهد. فعالیت همه بخش‌های این سازمان به نوعی در ارتباط با دیگر بخش‌هاست. مثلاً برای تعیین علت فوت یک فرد فوت‌شده، ابتدا جسد به سالن تشریح می‌رود تا از آن نمونه‌برداری صورت بگیرد. بعد از آن نمونه موردنظر به آزمایشگاه منتقل می‌شود. بخشی از نمونه به بخش تشخیص هویت ارجاع می‌شود و همه این‌ها یک چرخه به هم پیوسته را تشکیل می‌دهد که همه بخش‌ها با آن در ارتباط هستند. بر همین مبنا کلیت فیلم را به پنج بخش تقسیم کردم تا فعالیت‌های سازمان را در این پنج بخش روایت کنم. برخی پرونده‌ها و سوژه‌های خاصی که در فیلم مورد اشاره قرار می‌گیرد به یکی از این بخش‌ها مرتبط می‌شود.

وی با اشاره به بازه زمانی چهار ماهه تولید این مستند، درباره چالش‌های حقوقی مرتبط با مستندسازی از فعالیت‌های سازمانی از جنس پزشکی قانونی هم گفت: از آنجایی که سروکله زدن با سیستم قانونی و قضائی کشور معمولاً حساسیت‌هایی به همراه دارد، هرکسی سراغ این فضا نمی‌آید. ما از ابتدا طرح مدنظر خود را آماده کردیم و بیش از ۱۰ جلسه درباره آن با مدیران ارشد سازمان و قوه قضائیه داشتیم تا اهمیت ساخت این مستند را جا بیندازیم. در این جلسات طرح را تشریح کردیم و در نهایت وقتی اعتمادشان جلب شد، راه برای ادامه تولید هموار شد.

مستند کاشف

این مستندساز درباره گرایش به سمت ستایش از فعالیت‌های سازمان پزشکی قانونی در مستند «کاشف» هم تأکید کرد: من نه به دنبال چنین فضایی بودم نه در مراحل تولید چنین انتظاری مطرح شد. معتقدم اثر فعلی خودش بیانگر دیدگاه پشت خود هست و نیازی نیست از جایی مورد ستایش قرار بگیرد. اگر این مستند فیلم مفیدی باشد و هنری برای تولید آن خرج شده باشد، مخاطب متوجه آن خواهد شد. هدفم هم از ابتدا این بود که فعالیت‌های سازمانی را که تا کنون کمتر به آن پرداخته شده است، به تصویر درآورم.

اینجا فقط برای تشریح جنازه‌ها نیست!/ رازهایی که افشا می‌شوند

وی درباره تجربه مواجهه با مراجعان سازمان پزشکی قانونی در فرآیند ساخت این مستند هم گفت: بالغ بر ۳ هزار پرونده را من و نویسنده مستند مطالعه کردیم و مورد بررسی قرار دادیم تا از میان آن برخی پرونده‌هایی را انتخاب کنیم که هم برای مخاطب بار دراماتیک داشته و هم قابل پخش باشد. طبیعتاً افرادی که به این سازمان مراجعه می‌کنند، افرادی با حال خوب و متعادل نیستند. افرادی هستند که به واسطه پرونده و مشکلی که برایشان پیش آمده به این فضا مراجعه می‌کنند اما از آنجا که نتیجه پرونده هم موضوعیت دارد، می‌توانند در مواجهه با نتیجه نهایی خوشحال یا ناراحت باشند. افرادی که در این مستند من با آن‌ها مواجه شدم، اکثراً از عملکرد سازمان رضایت داشتند و این محصول عدالتی است که در فرآیند بررسی این پرونده‌ها در سازمان وجود دارد.

این کارگردان ادامه داد: به لحاظ محدودیت‌های حقوقی، اسم حقیقی افراد را از پرونده‌ها حذف می‌کردیم و به نوعی همه پرونده‌ها در فیلم بازسازی شده هستند. سالانه حدود ۲ میلیون پرونده به سازمان پزشکی قانونی ارجاع داده می‌شود که پشت هر کدام داستانی است و فضای پرونده‌های آن محدود به چند موضوع خاص نیست.

فریدون‌جاه درباره تجربه‌های شخصی خود از مواجهه با پرونده‌های خاص در این مستند گفت: برخی پرونده‌ها آنقدر پیچیده بود که پزشکی قانونی هم در مواجهه با آن‌ها با چالش روبه‌رو شده بود. مثلاً پرونده قتل فردی که ابتدا به نظر می‌رسید به دلیل کهولت سن فوت کرده است اما در بررسی‌ها مشخص شد فرزندانش برای رسیدن به ارث و میراث با فرو کردن شی‌ای در گلو او را به قتل رسانده‌اند. خیلی از این موارد هست که بر اساس کالبدشکافی‌های دقیق، واقعیت‌هایی عیان می‌شود.

وی افزود: فارغ از این مسائل، فضای حاکم بر سازمان پزشکی قانونی از نگاه من یک فضای کاملاً عملی بود. اولین باری که برای بازدید لوکیشن به سالن تشریح رفتم، با پیکر بی‌جانی مواجه شدم که برای دقایقی آن را تماشا کردم و به نوعی اولین‌بار بود که واقعیت مرگ را از نزدیک تجربه می‌کردم.

کارگردان مستند «کاشف» در پایان درباره جذاب‌ترین تجربه‌اش در فرآیند ساخت این مستند گفت: پرونده‌هایی که با آن‌ها مواجه می‌شدیم خیلی متنوع بود و سوژه برخی از آن‌ها آنقدر جذابیت داشت که می‌شد در قالب یک فیلم سینمایی به آن پرداخت. از این بابت موضوعات متنوع و زیادی را در فرآیند ساخت این مستند تجربه کردم که انتخاب یک مورد خاص در میان آن‌ها دشوار است.

جهت اطلاع سریع از آخرین اخبار مستند، به رسانه های اجتماعی خانه مستند بپیوندید:

نظرات کاربران

ثبت نظرات :

خبرهای مشابه

06 آذر 1400

راهیابی 5 اثر خانه مستند به پانزدهمین جشنواره سینما حقیقت

5 اثر از آثار خانه مستند، به پانزدهمین جشنواره بین المللی سینمای مستند ایران (سینما حقیقت) راه...

آغاز اکران آنلاین «تاریخ صدور» در سایت خانه مستند از فردا
02 آذر 1400

آغاز اکران آنلاین «تاریخ صدور» در سایت خانه مستند از فردا

اکران آنلاین مستند سینمایی «تاریخ صدور» از فردا سوم آذرماه در سایت خانه مستند آغاز می شود. اکران آنلاین مستند «تاریخ صدور» به کارگردانی و تهیه کنندگی مجید عزیزی،...

«دردهای سرزمینم» در مسیر جشنواره سینما حقیقت
30 آبان 1400

«دردهای سرزمینم» در مسیر جشنواره سینما حقیقت

مستند «دردهای سرزمینم» به کارگردانی محمد عبداللهی، متقاضی حضور در پانزدهمین جشنواره بین المللی سینما حقیقت شد. مستند نیمه بلند «دردهای سرزمینم» با نام قبلی پرستار، به کارگردانی محمد...

مستندهایی که شبیه به هم شده‌اند/ ارایه چند پیشنهاد از طرف «مصطفی شوقی» درباره سینما حقیقت
27 آبان 1400

مستندهایی که شبیه به هم شده‌اند/ ارایه چند پیشنهاد از طرف «مصطفی شوقی» درباره سینما حقیقت

مصطفی شوقی، کارگران سینمای مستند به ارایه پیشنهادهایی برای بهتر شدن جشنواره‌های مستند پرداخت. مصطفی شوقی روزنامه‌نگار و مستندساز درباره جشنواره‌های مستند به خبرنگار مهر گفت: جشنواره «سینماحقیقت» تنها...

«رنگ نفت» آماده نمایش شد/ نگاهی به تاریخچه صنعت نفت کرمانشاه
23 آبان 1400

«رنگ نفت» آماده نمایش شد/ نگاهی به تاریخچه صنعت نفت کرمانشاه

مستند «رنگ نفت» به کارگردانی پیمان امینی و با موضوع تاریخچه صنعت نفت کرمانشاه، با پایان یافتن مراحل فنی، آماده نمایش...

«لیوان» برنده جایزه ویژه داوران دومین رویداد فیلم کوتاه تصویر دهم شد
22 آبان 1400

«لیوان» برنده جایزه ویژه داوران دومین رویداد فیلم کوتاه تصویر دهم شد

آیین اختتامیه دومین رویداد فیلم‌کوتاه‌ تصویر دهم برگزار شد و جایزه ویژه هیات داوران به مستند لیوان، به کارگردانی محمد فرج صالحی، تعلق...

«سینماحقیقت» تحت تاثیر تغییرات مدیریتی و انتخاباتی نبوده است/ گفتگو با «مهدی مطهر»
21 آبان 1400

«سینماحقیقت» تحت تاثیر تغییرات مدیریتی و انتخاباتی نبوده است/ گفتگو با «مهدی مطهر»

مهدی مطهر با تاکید براینکه جشنواره «سینماحقیقت» تحت تاثیر تغییرات مدیریتی و انتخاباتی نبوده است، گفت: نباید بخش «شهید آوینی» این رویداد را از دیگر بخش‌های جشنواره جدا...

«لیوان» در دومین سوگواره فیلم کوتاه تصویر دهم
17 آبان 1400

«لیوان» در دومین سوگواره فیلم کوتاه تصویر دهم

فهرست آثار منتخب دومین سوگواره فیلم‌کوتاه عاشورایی «تصویر دهم» به دبیری محمد رهبر و مدیریت مجید مجیدی برای حضور در بخش رقابتی اعلام شد. فیلم کوتاه «داستان لیوان» به کارگردان محمد فرج صالحی و تهیه کنندگی احمد شفیعی، از آثار خانه مستند نیز به این رویداد راه...

تفاوت های نسلی پنج دهه معاصر ایران/ به بهانه اکران مستند «تاریخ صدور»
15 آبان 1400

تفاوت های نسلی پنج دهه معاصر ایران/ به بهانه اکران مستند «تاریخ صدور»

مستند جذاب «تاریخ صدور» به کارگردانی و تهیه کنندگی مجید عزیزی، با نگاهی به نسل های مختلف دوران معاصر ایران در آبان ماه جاری در سایت خانه مستند، اولین اکران خود را تجربه خواهد کرد. به بهانه اکران مستند تاریخ صدور، در ادامه نگاهی خواهیم داشت به تفاوت های نسلی پنج دهه معاصر ایران....

«روزهای بی خبری» برنده جشنواره Luna Lumen امریکا شد
11 آبان 1400

«روزهای بی خبری» برنده جشنواره Luna Lumen امریکا شد

مستند روزهای بی خبری به نویسندگی و کارگردانی ابوالفضل تاجیک و تهیه کنندگی مهدی مطهر، در بخش رقابتی جشنواره جهانی فیلم Luna Lumen کلمبوس آمریکا بهترین مستند شد که در خانه مستند تولید شده...

«ماریان» به جشنواره حقیقت می رود/ روایتی از میراث 1000 ساله باغ های قزوین
09 آبان 1400

«ماریان» به جشنواره حقیقت می رود/ روایتی از میراث 1000 ساله باغ های قزوین

مستند «ماریان» به کارگردانی حامد کلجه ای، با موضوع بررسی میراث 1000 ساله باغ های شهر قزوین به پانزدهمین جشنواره سینما حقیقت می...

«سرهنگ» در مسیر جشنواره حقیقت/ پرتره ای از یک مخترع گمنام
05 آبان 1400

«سرهنگ» در مسیر جشنواره حقیقت/ پرتره ای از یک مخترع گمنام

مستند «سرهنگ» به کارگردانی حسین شایقی و تهیه کنندگی مهدی مطهر، متقاضی حضور در پانزدهمین جشنواره سینما حقیقت شد. این مستند، پرتره ای از یک مخترع است که اختراعش جان هزاران نفر را نجات می...