زندگی رها شده در خلاء/ یادداشتی بر مستند «قلعه برقرار»

صفحه اصلی > اخبار

زندگی رها شده در خلاء/ یادداشتی بر مستند «قلعه برقرار»

زندگی رها شده در خلاء/ یادداشتی بر مستند «قلعه برقرار»
24 آذر 1400

«قلعه برقرار» از دور به ما نگاه می کند، نمادین و استعاری با ما حرف می زند، اما هر چه را لازم است به ما نشان می دهد، هستی تهی شده از زندگی اجتماعی، قنات رها شده، زمین رها شده، روستای رها شده. قلعه ای که انواع شکست ها، فرو رویزی ها، گسیخته شدن ها، تنهایی ها و تلخی ها را زیر ظاهر برقرار خود پنهان کرده است.

یکه مردی که در قنات، کلنگ به دست، از دالان های تاریک در پی مسیرهایی که تنها خودش می شناسد، از دهلیزی به دهلیز دیگر می رود و ما در این تاریکی، حیات اجتماعی خاموش شده ای را می بینیم که اگر چه فیلمساز از آن سخنی نمی گوید، اما می دانیم قنات یکی از منزلگاه های زندگی اجتماعی، دارای نظام های دقیق و پیچیده قواعد زیست جمعی، از تقسیم آب تا کارگروهی تا تقسیم محصول بوده است، جایگاهی که سرمایه و قدرت اجتماعی، اقتدار قانونی و نیروی کار در یک پس زمینه ی تاریخی- اجتماعی درهم ادغام می شده اند.

مرد داستان می کارد، هرس می کند، بر زمین شیار می اندازد، آب را میان درختان تقسیم می کند، همه ی عناصر حیات طبیعی حی و حاضرند، اما همه چیز در یک خلا می گذرد.

چه طعنه ای بزرگ تر به حیات اجتماعی ما! همه ی عناصر مادی حیات اجتماعی شهر، خیابان، سازمان های اجتماعی، هژمونی رسمی و… وجود دارد، اما آدم ها چنان تک و افتاده، منفردند، چنان از نیروی حیاتی جمع محروم اند، چنان در وانفساها و تنگناهای زندگی تنهایند که گویی در سطح زمینی بایر رها شده اند.

به نظرم فیلمساز در آخرین ترفند بیانی اش، زن و مرد را کنار هم نشان می دهد که پشت به دوربین، کنار پنجره ایستاده اند و در تلاش برای گرفتن شماره ای تا کسی بیاید، کمک کارشان بشود و جوها را درو کنند. انتظاری که گویی در یکی از نمایشنامه های بکت گیر افتاده ایم! نه کسی می آید، نه کسی می رود، نه خبری هست. فرقش این است که مرد را در حال کار می بینیم، که خودش داس به دست گرفته و زمین را درو می کند، یکنواختی، کندی و رخوت در کار، راه بر هر شکلی از بارقه های نمادین امید می بندد. او بی فضیلتی این نوع کار را به ما نشان می دهد و همه ی تفاسیر پیشینی مرد و کار و دود و کنده را رد می کند.

غروب می شود ، حیوانات به آغل بازمی گردند، زندگی کاری کمرنگ می شود، مرد در رختخوابش نشسته است و صدای مبهم تلویزیون را می شنویم که در یک آگهی تبلیغاتی از یک مسابقه ی چالشی حرف می زند.

آخرین پوزخند؛ ما فقط تنها و منزوی نیستیم، بلکه همگان به مسابقه ای بزرگ دعوت شده ایم، که با چشم بسته بدویم، جان بکنیم و در نهایت بدریم!

به قلم بهاره بیات، کارشناس علوم اجتماعی

جهت اطلاع سریع از آخرین اخبار مستند، به رسانه های اجتماعی خانه مستند بپیوندید:

نظرات کاربران

نظر خود را برای ما ارسال کنید:

خبرهای مشابه

از شکستن جمجمه دروازه بان تا فوتبالیستی که با دیالیز کلیه، به زمین آمد!
12 آذر 1401

از شکستن جمجمه دروازه بان تا فوتبالیستی که با دیالیز کلیه، به زمین آمد!

مهدی صادقی کارگردان مستند بازگشت‌های بزرگ، ضمن اشاره به روایت پیروزی هیجان‌انگیز تیم ملی ایران در مقابل آمریکا در سال ۹۸،‌ از حسرت تکرار نشدن این اتفاق در جام‌جهانی...

آغاز توزیع کارت رسانه‌ها برای حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت
12 آذر 1401

آغاز توزیع کارت رسانه‌ها برای حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت

نمایندگان رسانه‌ها می‌توانند از فردا یکشنبه 13 آذرماه، کارت حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت را دریافت کنند. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد خبری...

کدام شبکه های صدا و سیما، میزبان سینما حقیقت هستند؟
12 آذر 1401

کدام شبکه های صدا و سیما، میزبان سینما حقیقت هستند؟

دو ویژه برنامه در شبکه افق و شبکه چهار سیما هر روز و همزمان با برگزاری شانزدهمین جشنواره سینماحقیقت، برنامه ویژه‌ای برای این رویداد دارند. به گزارش سایت خانه...

پردیس سینمایی ملت، به رنگ حقیقت در می آید
12 آذر 1401

پردیس سینمایی ملت، به رنگ حقیقت در می آید

پردیس سینمایی ملت که میزبان برگزاری شانزدهمین جشنواره سینماحقیقت است، این روزها آماده پذیرایی از مخاطبان این رویداد می‌شود. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد...

برگزاری هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت
12 آذر 1401

برگزاری هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت

هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره بین‌المللی سینماحقیقت به صورت آنلاین و حضوری برگزار می‌شود. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد خبری شانزدهمین جشنواره...

مستند ایرانی «روزهای بی خبری» به سه جشنواره بین المللی راه یافت
09 آذر 1401

مستند ایرانی «روزهای بی خبری» به سه جشنواره بین المللی راه یافت

مستند کوتاه روزهای بی‌خبری به سه جشنواره بین‌المللی فیلم در مکزیک، بولیوی و هند راه یافت. به گزارش روابط عمومی خانه مستند، مستند کوتاه «روزهای بی‌خبری» در ادامه موفقیت‌های...

هیات داوران ۱۵ نفره جشنواره فیلم رشد، معرفی شدند
08 آذر 1401

هیات داوران ۱۵ نفره جشنواره فیلم رشد، معرفی شدند

اعضای هیات داوران پنجاه و دومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم‌های علمی آموزشی و تربیتی رشد معرفی شدند. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از خبرگزاری صبا، اعضای...

در حوزه مستند، خیلی اوقات حقیقت، سانسور می شود
06 آذر 1401

در حوزه مستند، خیلی اوقات حقیقت، سانسور می شود

سیدمصطفی موسوی تبار می‌گوید: هر اثر مستند به فراخور ژانر و موضوعی که دارد حقیقت را به شیوه خاصی روایت می‌کند و جشنواره سینماحقیقت، بستری برای تعامل با دیگر...

ریخت و پاش های عجیب قطر در جام جهانی 2022/ فوتبال فقط یک ورزش ساده نیست
03 آذر 1401

ریخت و پاش های عجیب قطر در جام جهانی 2022/ فوتبال فقط یک ورزش ساده نیست

پدرام بهرامی کارگردان مجموعه مستند دریبل ضمن تشریح رویکرد این مستند در بررسی نقش فوتبال در کشورهای مختلف، به طرح برخی پرسش‌ها درباره میزبانی ۲۲۰ میلیارد دلاری قطری‌ها در...