باغی برای تسلای یک روح مصیب دیده/ یادداشتی بر مستند «برگ»

صفحه اصلی > اخبار

باغی برای تسلای یک روح مصیب دیده/ یادداشتی بر مستند «برگ»

باغی برای تسلای یک روح مصیب دیده/ یادداشتی بر مستند «برگ»
23 آذر 1400

مستند «برگ» به کارگردانی حمید جعفری، داستان ساده دارد، پیرمردی که نهال درختان را میان کوه می برد، می کارد، آب می دهد، رسیدگی می کند وبه تماشای شان می نشیند.

فیلم دو بخش دارد آن چه نشان می دهد و آن چه بیان نمی کند اما نشانه هایش را برای بیننده به جا می گذارد تا خود دهلیزهای زیرین ماجرا را تماشا کند، جهانی باغ گونه که بر سطح زیرینش هادس (خدای جهان زیرزمین و مردگان) فرمانرواست.

پیرمرد همان اول می گوید مادر، برادر و خواهرش را در مدت کوتاهی از دست داده است، همان موقع تصمیم می گیرد خودکشی کند، اما در شبی مهتابی، گویی خدا با او حرف می زند و زندگی جدیدی را شروع می کند.

آن چه مستند به عنوان زیرمتن عیان می کند، انسان مصیبت دیده ای است که جامعه به جای اندک تسلایی او را به حال خود رها کرده است، جامعه او را با همه رنج هایش نادیده می گیرد و او هم از جامعه چشم پوشی می کند و پناهش طبیعت می شود.

در این رفت و آمدها میان کوه او با آدم ها حرف می زند، شعر می خواند و از دیدگاه هایش می گوید، اما گویی مونولوگی درونی است. هیچ کدام شان به پیوندی اجتماعی، مبتنی بر قراردادها و مسولیت ها و مراقبت ها منجر نمی شود، پیرمرد گویا اصلا منتظر چنین چیزی نیست، میان کوه فریاد می کشد و کوه فریاد او را پاسخ می دهد، به نظر می رسد زمانی او به سوی جامعه همین فریاد را با خشم و استیصال کشیده است، اما جامعه ی در گریبان خود فرو رفته، پاسخی به او نداده است. او از بزرگ شدن خودش می گوید، از طاقت و تحملی که میان سالها پیدا کرده تا توانسته در انبوه مصیبت ها میان سنگ ها و درخت ها بچرخد و شعر بخواند.

درین وضعیت کدام تسلی بهتر از عرفان! برآمدن از هیچ و پیوستن به هیچ ! آنجا که کوچک زیباست، هر درختی که می کارد، گلی که می شکفد، برگی که می افتد.

درستش این است در غیاب جامعه که می بایست به عنوان امر انسجام دهنده، فرآیندساز و ساختارمند به زندگی فردی و حیات اجتماعی معنا دهد، لکه آبی که نشت می کند و سپس بخار می شود، موجب شگفتی پیرمرد است و همین شگفتی، برای او معنای زیستن را بر می سازد.

اما در زیست و شیوه ی زندگی اش نوعی رهایی است، او به تمام قیود اجتماعی پشت پا زده است، کار، خانواده، آینده و دلهره ای که در پس آینده نهفته است، رسالت خودش را به عنوان فردی از اجتماع، پاک کردن کوه از زباله ها و حفاظت درختان و گیاهان منطقه می داند و این سبکباری شخصیت اصلی به تمام فیلم سرایت کرده است.

مستند به ما بدیلی برای زیستن و آلترناتیوی برای اجتماع نمی دهد، اصلا محدوده ی فیلمش را در این حدود تعیین نکرده است. وقتی پیرمرد شبانگاه به شهر باز می گردد و میان مناسبات جامعه شهری از خیابان می گذرد و به تاریکی خانه اش می خزد و ما را پشت در و سیاهی شب نگه می دارد، شاید دارد به ما می گوید آن سبکباری، دمی است و آن چه پابرجاست، محکم و استوار، خرد کننده و برسازنده، نگهبان و رها کننده در این سیاهی نهفته است و به من عنوان ببیننده به آن سیاهی خیره می شوم و به خودم می گویم چاره ای نیست جز این که در این سیاهی، پی چاره باشیم.

به قلم بهاره بیات، کارشناس علوم اجتماعی

جهت اطلاع سریع از آخرین اخبار مستند، به رسانه های اجتماعی خانه مستند بپیوندید:

نظرات کاربران

نظر خود را برای ما ارسال کنید:

خبرهای مشابه

برای ساخت مستندهای ورزشی، داستان خوب، مدیر خوب و بودجه خوب نداریم
15 آذر 1401

برای ساخت مستندهای ورزشی، داستان خوب، مدیر خوب و بودجه خوب نداریم

کارگردان مستندهای چیه این فوتبال و آن ده ثانیه گفت: با وجود سابقه‌ای که در ساخت آثار ورزشی دارم هیچ‌گاه نتوانستم با تیم‌های ملی همراه شوم و مستند بسازم؛...

نگاهی به اشتباهات عجیب داوری در فوتبال در مستند «دریبل»
14 آذر 1401

نگاهی به اشتباهات عجیب داوری در فوتبال در مستند «دریبل»

شبکه پرس تی‌ وی با پخش مستند دریبل (Dribble) اشتباهات داوری در بازی‌های جام جهانی فوتبال را زیر ذره‌بین برده است. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل...

پوستر شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت، رونمایی شد
13 آذر 1401

پوستر شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت، رونمایی شد

پوستر شانزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مستند ایران سینما حقیقت توسط محمد حمیدی مقدم دبیر جشنواره و مهدی دوایی طراح پوستر و مدیر هنری این دوره رونمایی شد. به گزارش...

از شکستن جمجمه دروازه بان تا فوتبالیستی که با دیالیز کلیه، به زمین آمد!
12 آذر 1401

از شکستن جمجمه دروازه بان تا فوتبالیستی که با دیالیز کلیه، به زمین آمد!

مهدی صادقی کارگردان مستند بازگشت‌های بزرگ، ضمن اشاره به روایت پیروزی هیجان‌انگیز تیم ملی ایران در مقابل آمریکا در سال ۹۸،‌ از حسرت تکرار نشدن این اتفاق در جام‌جهانی...

آغاز توزیع کارت رسانه‌ها برای حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت
12 آذر 1401

آغاز توزیع کارت رسانه‌ها برای حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت

نمایندگان رسانه‌ها می‌توانند از فردا یکشنبه 13 آذرماه، کارت حضور در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت را دریافت کنند. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد خبری...

کدام شبکه های صدا و سیما، میزبان سینما حقیقت هستند؟
12 آذر 1401

کدام شبکه های صدا و سیما، میزبان سینما حقیقت هستند؟

دو ویژه برنامه در شبکه افق و شبکه چهار سیما هر روز و همزمان با برگزاری شانزدهمین جشنواره سینماحقیقت، برنامه ویژه‌ای برای این رویداد دارند. به گزارش سایت خانه...

پردیس سینمایی ملت، به رنگ حقیقت در می آید
12 آذر 1401

پردیس سینمایی ملت، به رنگ حقیقت در می آید

پردیس سینمایی ملت که میزبان برگزاری شانزدهمین جشنواره سینماحقیقت است، این روزها آماده پذیرایی از مخاطبان این رویداد می‌شود. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد...

برگزاری هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت
12 آذر 1401

برگزاری هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره سینما حقیقت

هفت مسترکلاس انتقال تجربه در شانزدهمین جشنواره بین‌المللی سینماحقیقت به صورت آنلاین و حضوری برگزار می‌شود. به گزارش سایت خانه مستند و به نقل از ستاد خبری شانزدهمین جشنواره...

مستند ایرانی «روزهای بی خبری» به سه جشنواره بین المللی راه یافت
09 آذر 1401

مستند ایرانی «روزهای بی خبری» به سه جشنواره بین المللی راه یافت

مستند کوتاه روزهای بی‌خبری به سه جشنواره بین‌المللی فیلم در مکزیک، بولیوی و هند راه یافت. به گزارش روابط عمومی خانه مستند، مستند کوتاه «روزهای بی‌خبری» در ادامه موفقیت‌های...